Mars’a Geri Sayım Başladı!

Mars'a yolculuk, NASA'nın Mars'a gerçekleştirdiği en son seyahat, Perseverance adı verilen araç ve MArs'ta kullanılması düşünülen teknolojler hakkında öğrenmek istediklerinizi bu yazıdan öğrenebilirsiniz. 18 Şubat 2021 tarihinde Mars'a inmesi plananlanan keşif aracını heyecanla takip ediyoruz.

Mars’a Geri Sayım Başladı!
Mars'a Yolculuk
Mars’a Geri Sayım Başladı!

Perseverance Hakkında Bilgiler

NASA’nın Mars 2020 programıyla yola çıkan Perseverance keşif aracı Mars'a inmesine yirmi iki gün kaldı. Dünya ile Mars arasında gerçekleşen 470.8 milyon kilometrelik yolculukta geriye sadece yaklaşık 41.3 milyon kilometre yol kalmış oluyor. Bu mesafe her geçen saniyede 2.5 kilometre azalıyor. Kızıl Gezegen’e ulaşıldığında toplamda yedi dakika sürecek bir iniş başlayacak. İniş sırasında Güneş’in yüzey sıcaklığına benzer bir sıcaklığın oluşması bekleniyor. Geçiş sona erdiğinde açılan bir paraşüt yardımıyla Mars’a iniş gerçekleşecek.

Keşif aracı bugüne kadar uzaya gönderilen en büyük, en ağır, en temiz ve en karmaşık 6 tekerlekli robot yerbilimcisi unvanını şimdilik elinde tutuyor. Mars’taki görevleri Jezero Krateri’nde araştırmalar yapıp, eskiden yaşam olup olmadığına dair işaretler aramak, örnekler toplamak ve Dünya’ya geri göndermek. NASA’nın Bilim Misyon Direktör Müdürlüğü’nde müdür yardımcısı olan Thomas Zurbuchen; Mariner 4’ün 1965 yılında gerçekleştirdiği başarılı uçuşlar, yörünge yerleşimleri ve inişlerindeb sonra NASA’nın gözünü Mars’a çevirdiğini belirtiyor. Perseverance sayesinde Kızıl Gezegen konusundaki bilgiler artacak ve Dünya ile diğer gezegenlerdeki yaşamın kökenlerini nedir gibi insanlık için önemli olan ve heyecanlandıran soruların araştırılmasına katkı sağlanacak.

Jezero Krateri Neden Seçildi?

Jezero Krateri çok eskiden kalmış mikrop kalıntılarını aramak için mükemmel bir yer. Jezero’nun olduğu bölge şimdi kupkuru durumda. Ama bu eskiden böyle değildi. Mars’ın yüzeyi eskiden göl ve nehirlerle kaplıydı. Perseverance’ın Jezero Kraterin’den toplayacağı çeşitli örneklerle hayat konusundaki soruların açıklığa kavuşturulması bekleniyor. Bu örnekler arasında çeşitli kayalar ile kırılmış kaya ve toz parçalarından oluşan regolitler bulunuyor. NASA’nın ESA ile birlikte yürüteceği (Avrupa Uzay Ajansı) plânlama aşamasında olan iki görevle beraber toplanan örneklerin Dünya’ya geri getirilmesi için çalışılacak. Kızıl Gezegen’e gönderilmesi için fazla büyük ve ağır olan ekipmanların sayesinde bu örnekle dünyanın her tarafından bilim insanları tarafından incelenecek.

Mars 2020’nin proje bilimcisi olan Ken Farley, gelişmiş teknolojilerle donatılmış Perseverance’ın  sadece fosilleşmiş mikroplara dair izler aramakla sınırlı olmadığını; Mars jeolojisine, geçmişine, günümüze ve geleceğine dair bilgi dağarcığını artırabileceğini belirtiyor.

Geleceğin Teknolojisini Test Etmek

Bu görev Mars’tan çeşitli örneklerin toplanmasıyla sınırlandırılmıyor. Gelecekte Mars’ta kullanılması planlanan bazı teknolojik aygıtların test edilmesi için de mükemmel bir görev. Mars'ta kullanılacak teknolojik aygıtlar şunlar:

1. MOXIE

MOXIE adı verilen bir cihaz  keşfi aracının şasinde olacak. Bu cihazla Mars’taki karbondioksitin oksijene çevrilip çevilemeyeceği anlaşılacak. MOXIE’yi Türkçeleştirirsek şöyle bir sonuç elde edebiliriz: Mars Oksijenini Yerinde Kullanma Deneyi. Teknolojinin gelecek uygulamaları büyük miktarlarda oksijen üretemini sağlayabilir. Böylece astronotlar Dünya’ya geri dönebilmek için ihtiyaç duyacakları miktarda oksijeni güvence altına almış olacaklar. Nefes alabilmek için oksijenn ne kadar önemli olduğuna değinmiyoruz bile.

2. MEDLI2

MEDLI2 nedir? Kısaca arazi yön bulma sistemi. Keşif aracının karşılaşması muhtemel tehlikelerden sakınması hedefleniyor. Aynı zamanda Mars atmosferinden geçiş sırasında veriler toplayacak. MEDLI2 yani “the Mars Entry, Descent, and Landing Instrumentation 2”yi Türkçeleştirirsek aşağı yukarı şöyle bir şey oluyor: Mars’a Giriş, Alçalış, ve İniş Sistem Düzeneği. Bütün bu sistemlerin hepsi mühendislerin gelecekteki insanlı görevleri tasarlanmalarında ve daha ağır yüklerle başka dünyalara iniş yapmalarını sağlamalarında yardımcı olacak.

3. Mars Helikopteri

Mars Helikopteri denen başka bir teknolojik cihaz keşif aracının karnına eklenmiş durumda. Keşif aracının görevinin 30 ile 90’ıncı günleri arasında ilk keşif uçuşlarını gerçekleştirecek. Böylece başka bir gezegende ilk kez uçuş gerçekleştirilmiş olacak. İlk uçuşun başarılı olması durumunda bu helicopter dört uçuş daha gerçekleştirecek. Bu testler sırasında elde edilecek veriler Mars keşiflerinde havadan bir bakış açısı elde edilmesinde kullanılacak olan gelecek nesil Mars helikopterleri teknolojisinin geliştirilmesine katkı sağlayacak.

Kırmızı Gezegen İçin Hazırız

Mars’a inmenin gerçekten zor bir şey olduğunu ve aksini söyleyenlere inanılmamasını belirten John McNamee (Mars 2020’nin proje yöneticisi), takımdaki kadınların ve erkeklerin dünyada bu işi en iyi yapan kişiler olduğunu söylüyor. Uzay aracı Mars atmosferine saniyede 5.6 kilometre hızla girdiğinde ekibin buna hazır olacağını da ekliyor.

Mars 2020 görevi, Kızıl Gezegen’in insanî keşiflerine hazırlamanın bir yolu olan Ay görevlerinin bir parçasıdır. 2024 yılında astronotları Ay’a geri dönmeleri için görevlendiren NASA, 2028 yılına kadar Ay üzerinde ve çevresinde devamlı bir insan mevcudiyetini  oluşturacak.